تلسکوپ و انواع آن

    کلمه تلسکوپ از واژه ی یونانی تلسکوپین گرفته شده است.(تله) به معنای دور و(اسکوپین) به معنای دیدن است. بنابراین تلسکوپ وسیله ای است که می توان با آن فواصل دور را به وضوح دید.

نجوم آماتوری از طرفداران بسیاری برخوردار است. راز این علاقه مندی در یکی از مهمترین اختراعات بشر نهفته است: «تلسکوپ»

پیش از اختراع تلسکوپ جهان بسیار کوچک بود و به زمین و خورشید و پنج سیاره و تعدادی ستاره محدود می شد. اما پس از اختراع تلسکوپ گستره ی وسیع تری از جهان در مقابل دیدگان ما قرار گرفت.

تلسکوپ یکی از مهمترین اختراعات قرن هفدهم است.هرچند که دانشمندان سال ها پیش از توانایی عدسی برای بزرگتر کردن اجسام مطلع بودند.

توان های سه گانه ی تلسکوپ:

 تلسکوپ سه کار انجام می دهد:

1-    روشنی ظاهری شیء را افزایش می دهد. این افزایش روشنی، به توان جمع آوری نوری تلسکوپ بستگی دارد.

2-    جزئیاتی را که با چشم برهنه نمی توان دید واضح می سازد. این  که تلسکوپی این کار را با چه کیفیتی انجام می دهد به توان تفکیک تلسکوپ بستگی دارد.

3-    شیء رابزرگ تر می نماید یا موجب می شود که نزدیک تر به چشم آید. چگونگی انجام این کار در تلسکوپ بسته به توان بزرگنمایی تلسکوپ است. 

مشخصه های اصلی یک تلسکوپ:

مشخصه ی اصلی یک تلسکوپ گشودگی قطر عدسی یا آینه ی اصلی آن است. هر چه قطر گشودگی تلسکوپ بیشتر باشد، نور بیشتری را جمع آوری می کند و تصویر واضح و روشنتری به دست می دهد. در این صورت می توان اجرام کم نوری مثل سحابیها و کهکشان ها را دید. توان جمع آوری نور، با مجذور قطر عدسی متناسب است. قطر مردمک چشم در هنگام شب تقریبا 6 میلیمتر است. پس تلسکوپی با قطر24 میلیمتر(4 برابر قطر چشم)، 16 با بیشتر از چشم نور جمع آوری می کند. تلسکوپ 48  میلیمتری 64 بار بیشتر از چشم نور جمع آوری می کند و......

توان تفکیک، یعنی اینکه تلسکوپ جزئیات جرم مورد رصد را چقدر تفکیک می کند.

در نور زرد- سبز(میانه طیف مرئی) توان تفکیک بر حسب ثانیه ی قوص حساب می شود.

تلسکوپی با شیئی 5 سانتی متر می تواند دو ستاره را که در چشم را صد زاویه ای برابر5/2 ثانیه ی قوس با هم می سازند، تفکیک کند.

همچنین تلسکوپ زوایا را بزرگ می نماید. یکی از کارهای اصلی این وسیله بزرگ نمودن زوایایی است که اشیاء مورد مشاهده تحت آنها رویت می شوند : این کار بزرگنمایی زاویه ای نامیده می شود. به این ترتیب اگربدون تلسکوپ جسمی تحت زاویه 3درجه دیده شود وبا تلسکوپ تصویر آن تحت زاویه 45درجه رویت شود ، بزرگنمای تلسکوپ15مرتبه است . توان بزرگنمایی هرتلسکوپ به فاصله ی کانون عدسی شیئی وبه فاصله ی کانونی چشمی بستگی دارد.

تلسکوپ  ها از دونوع اصلی اند:

تلسکوپ های شکستی وتلسکوپ های بازتابی

1- تلسکوپ شکستی :